بررسي ادله حرمت قمه زني در ديدگاه علماي اسلام
در مورد قمه زني نسبت کذب به حضرت ايه الله تبريزي را که اوردم دوستي مطلبي نگاشته بودبدين صورت:( البته اين مطلبي که نوشتم شامل قفل زني و تيغ زني و ساير عزداري هاي موهون و موهوم و بدعي هم مي شود.)
سلام
من تعجب مي کنم. شما طوري نوشته ايد که انگار همه فقها و مراجع به حرمت قمه زني نظر داده اند.
گويا اولين فقيهي که اين کار را کرد آقاي خامنه اي بوده اند و في الواقع و با نگاه فقهي صرف قمه زني مانعي ندارد و اين اصلا مطلب تعجب آوري نيست. قمه زني بيشتر به حکم ثانوي و از آنجايي که موجبات وهن را فراهم آورده محل بحث قرار گرفته و الا تا پيش از اين قمه زني نه تنها وهن بلکه نشانه ارادت به امام بوده است.
درثاني: اجتهاد کار مجتهد است و ما حق نداريم به جاي قبول کردن نص فتوا به اجتهاد دوباره! بپردازيم...
به هر حال از اشنايي با شما خيلي خوشحال شديم. اگر دوست داشتيد طرفاي ما هم بياييد.
مدرسه ما: درددلهاي دانش آموختگان مدرسه عالي شهيد مطهري، دانشطلب
و من هم برايش نوشتم:
با سلام و تشکر از دوست گران قدر جناب آقاي دانشطلب.
وبلاگي که بنده از آن نقل اين مطلب را نموده ام (عاشورا: azadary.blogfa.com) از آن يک طلبه درس خارج خوان است. معلوم است که شما هم از مطالب حوزوي مطلعيد. اما چند نکته:
اولا: يک طلبه درس خارج خوان که حدود هشت سال از عمرش را فقه و اصول در محضر مراجع و بزرگان خوانده است حق دارد که در بحث هاي فقهي اظهار نظر کند و نظرات مراجع را بررسي علمي کند. بله افتا فقط مال علماي متبحرتر است. ايشان افتا نکرده است.
ثانيا: اين وبلاگ بحث ايه الله تبريزي را با توجه به ساير فتاواي ايشان تنقيح و تبيين کرده است و فتوا نداده است.
ثالثا: آن سايت کذاب تکه اي از دستخط ايه الله تبريزي را حذف کرده است و فقط انچه به نفعش بوده است را اورده است و ساير فتاوا را هم نياورده است و دوست من در وبلاگ عاشورا اين کذب را برملا کرده است.
رابعا: دوست عزيز من: چه کسي گفته است قمه زني في الواقع و با نگاه فقهي صرف مانعي ندارد؟! اتفاقا اين حرف شما تعجب آور است. بله همانطور که شما اشاره داشته ايد از يک جهت قمه زني به حکم ثانوي و از آنجايي که موجبات وهن را فراهم آورده محل بحث حرمت قرار گرفته است ولي اينکه در ادامه فرموده ايد: "و الا تا پيش از اين قمه زني نه تنها وهن بلکه نشانه ارادت به امام بوده است." دوست من در همان وبلاگ تاريخ اين بدعت آورده شده است. علماي پيشين مانند ايه الله غروي کمپاني اصفهاني هم اين بدعت را حرام دانسته اند. و مقام معظم رهبري اولين فقيهي نبوده اند که اين عمل را حرام کرده باشند. امام خميني و علماي پيشين هم به کرات ان را حرام دانسته اند.
قمه زني در مجموع نظرات علماي مختلف به هفت جهت حرام است:
1- بدعت بودن و صدق نکردن عنوان جزع به قول ايه الله تبريزي و همچنين به دليل اينکه يک فرآيند ناموزون و ناهماهنگ با اهداف اصيل و ارزشهاي عظمي است به گفته برخي ديگر از مراجع و علما. به گفته ايه الله استادي عزادارن در مراسم عزاداري بايد از شيوه هايي استفاده کنند که تعظيم شعائر الله باشد و از کارهايي که به فرموده مقام معظم رهبري موجب وهن مذهب است جدا خودداري نمايند.
2- اينکه مايه وهن به تشيع و سوء استفاده دشمنان به قول اکثر علما مي شود.
3- اينکه از جانب شارع نيست و به قول ايه الله فاضل لنکراني به دليل نداشتن هيچگونه توجيه قابل فهم حرام است. يا به قول ايه الله جناتي اين عمل خرافي كه در مباني فقهي و پايه هاي شناخت احكام شرعي ريشه ندارد. يا به قول ايه الله کريمي انجام اموري مانند قمه زني و قفل بستن به بدن و خراشيدن و خون آلوده کردن سر و صورت و سينه خيز رفتن براي زيارت و امثال آن به نام و عنوان عزاداري با توجه به اينکه هيچگونه تاييد و اشاره اي در رابطه با اين گونه امور از سوي معصومين عليهم السلام و يا از سوي اصحاب و حواريين آنان نرسيده است و سابقه از آن از فقها عظام اقدمين رضوان الله تعالي عليهم بدست نيامده است حرام است
4- به قول ايه الله اميني امور مذکور در بين عرف مردم (عاقل متشرعه) به عنوان عزاداري مرسوم نيست و حکم به استحباب و مشروعيت آنها بدون وجه است.
5- به قول ايه الله احمدي ميانجي اگر فقهاء عظام رحمه الله عليهم اجمعين گاهي در فتاوي به شرط عدم ضرر به نفس تجويز نموده اند قطع نظر از عنوان وهن مذهب بوده است. البته برخي از فقها هم ان را چون اسيب به نفس و اضرار به خويشتن غيرعقلايي است حرام دانسته اند.
6- بسياري از مراجع هم پس از حکم امام خميني و مقام معظم رهبري به دليل تابعيت از ولي فقيه آن را حرام دانستند.
7- به فرموده ايه الله مشکيني امور مذکور فوق بنفسه در شرع اسلام مورد اشکال و بلکه بعضي از آنها ذاتا محرم است مسلمين بايد از وارد کردن آنها در مراسم تعزيه حضرت حسين عليه الصلاه و السلام که يکي از عبادات است جدا خودداري نمايند.
البته ایشان باز هم به عرف استناد کرده اند که باید در مفهوم عرف دقت بیشتری شود. در اسلام منظور عرف عقلای متشرعه زمان شناس است والا در عصر مطبوعات و رسانه های جاعل بعضا اکثریت چیزی می گویند و عرف عقلای متشرعه چیزی دیگر. مفهوم عرف با اکثریت فرق می کند. خصوصا که کاری حرمت ذاتی و اضرار به نفس را داشته باشد و از ابتدا جزء دین نبوده باشد و بدعتی باشد که بیگانگان آن را رواج داده باشند و ولی فقیه و مراجع ان را حرام دانسته باشند. در اینجا لازم می دانم بحثی مختصر در تاریخ قمه زنی و تیغ زنی را بیاورم:(از وبلاگ فرهنگ عزاداری: http://www.abarkooh.parsiblog.com)
اما اصل مطلب که باعث این بحث شد:
اخیرا در برخی وبلاگ ها و سایت ها به حضرت آيه الله تبريزى نسبتی کذب داد ه اند و عده ای از آن سوء استفاده کرده اند:
به اینجا مراجعه کنید:(1)
برای وضوح مطلب به سایت این مرجع بزرگوار مراجعه کردم و دو استفتاء دیدم که عینا می آورم:
1850) آيا قمه زنى در عزادارى سالار شهيدان به صورت مخفيانه و دور از چشم ديگران اشكال دارد؟ حكم مسأله بالا در مورد نارضايتى پدر و مادر چه مى باشد؟
بسمه تعالى؛ عزادارى حضرت سيد الشهداء (عليه السلام) بهر صورتى كه عنوان جزع بر آن منطبق شود از مستحبات است و مطلوبيت شرعى دارد و قمه زدن فى نفسه مانعى ندارد، و اميد است خداوند متعال به تمام كسانى كه در راه امام حسين(عليه السلام)تلاش مى كنند ثواب آخروى عنايت فرمايد و آنان را موفق كند، والله العالم.
185۱) در زمان حاضر قمه زدن براى امام حسين (عليه السلام)يا به عشق امام حسين(عليه السلام)چه حكمى دارد؟
بسمه تعالى؛ عزادارى حضرت سيد الشهداء (عليه السلام) و ساير معصومين (عليهم السلام) به هر صورتى كه عنوان جزع بر آن منطبق باشد مطلوبيت 1شرعى دارد، قمه زنى فى نفسه مانعى ندارد، و لكن دخول آن در جزع محل بحث مى باشد، والله العالم.
با توجه به انتهای فتوای دوم این بزرگوار ایشان قمه زنی را جزع نمی دانند و لذا جایز بودن قمه زنی از نظر ایشان محل بحث می باشد. متاسفم که بدعت آوران و مروجان خرافات حتی به مراجع هم دروغ می بندند و فتاوای ایشان را کامل نمی آورند و فقط آنچه را که به نفعشان است را می آورند.علاوه بر اینکه سایر فتاوای این بزرگوار را که ببینیم بیشتر به عمق دروغ این بدعت افکنان پی می بریم:
حضرت آيه الله تبريزى: عزادارى خامس آل عبا از مهمترين شعائر دينى و رمز بقاى تشيع مىباشد؛ ولى بر عزاداران عزيز لازم است از كارهايى كه موجب وهن مذهب و سوء استفاده دشمنان اسلام و اهل بيت(ع) مىشود، اجتناب كنند. منبع: .تبريزى، استفتاءات، س 2003 و 2012 و 2014
بسمه تعالى؛ اگر كسى باشد كه شؤون را مراعات كند به نحوى كه وهن بر ائمه معصومين (عليهم السلام) نباشد، مثل اينكه خودش را بعنوان معصوم (عليه السلام)نشان ندهد و فقط كلام معصوم (عليه السلام)را از پشت پرده بيان كند مانعى ندارد، والله العالم.
1832) اين افرادى كه در مجالس سوگوارى ائمه اطهار (عليهم السلام) بسيار سينه مى زنند و بدن خود را سُرخ مى كنند و از حالت خود خارج مى شوند، آيا كار درستى انجام مى دهند؟
بسمه تعالى؛ مانعى ندارد و داخل عنوان جزع است و جزع بر ائمه سلام الله عليهم مستحب است، والله العالم.
1847) در مورد ايفاى نقش زنان توسط افراد مذكر (با وجود نقاب و مشخص نبودن چهره فرد) در مراسم شبيه خوانى سيد الشهدا (عليه السلام) نظرتان را مرقوم فرمائيد.
بسمه تعالى؛ چنانچه وهن بر معصومين و اهل بيت صلوات عليهم اجمعين بوده باشد اشكال دارد، والله العالم.
1849) مراسم شبيه خوانى و تعزيه خوانى اهل بيت (عليهم السلام) و امام حسين (عليه السلام)چه حكمى دارد؟
بسمه تعالى؛ چنانچه مشتمل بر امر خلاف واقع ـ كه مخالفت آن با واقع محرز است ـ نبوده و وهن به اهل بيت (عليهم السلام)نباشد مانعى ندارد، والله العالم.
1846) از اول محرم الحرام تا روز عاشورا بنام عزادارى در كنار خيابانها و كوچه ها روزى چند ساعت زنان در مقابل مردان بدون پرده مى نشينند و مردان لباس زن مى پوشند و خودشان را شبيه حضرت زينب و سكينه (عليهما السلام) قرار مى دهند و با طبل و چنگ و نِى مشغول مى شوند و بعضى فسادهاى اخلاقى هم توليد مى شود و در بعضى جاها باعث تعطيلى مساجد مى شود چه حكمى دارد؟
بسمه تعالى؛ تعزيه خوانى كه مشتمل بر حرام نباشد اشكالى ندارد ولى واجب است كه مواظبت كنند جورى باشد كه منشأ سوء استفاده افراد لا ابالى نگردد، والله العالم. منبع: سایت ایشان و ذیل عناوین شبیه خوانی و عزاداری با همین شماره استفتائی که آمده است.
